2007 zeszyt 2

Powrót do zeszytu

Tom 16, zeszyt 2

Artykuł oryginalny

Ocena psychometrycznych właściwości testu „'Problemowe używanie marihuany'” (PUM) dla dorastających

Katarzyna Okulicz-Kozaryn1
1. Zakład Psychologii i Promocji Zdrowia Psychicznego Instytutu Psychiatrii i Neurologii w Warszawie
Postępy Psychiatrii i Neurologii 2007; 16 (2): 105-111
Słowa kluczowe: problemowe używanie przetworów konopi, młodzież, trafność testu
Streszczenie

Cel. Celem badań było sprawdzenie własności psychometrycznych testu PUM ułatwiającego rozpoznanie problemowego używania przetworów konopi przez dorastających.

Metoda. Kryterium trafności testu były wyniki wywiadów diagnostycznych prowadzonych przez specjalistów profilaktyki i terapii uzależnień. Respondenci byli pozyskiwani metodą kuli śniegowej w 58 losowo wybranych miejscach w Polsce. W badaniach uczestniczyło 1277 nastolatków (36% dziewcząt) w wieku 13-18 lat, którzy w ciągu ostatniego roku przynajmniej raz używali przetworów konopi. Większość z nich (89%) nie miała kontaktu z żadnym ośrodkiem specjalistycznym terapii uzależnień. Pośród respondentów, połowa (49°%) została zdiagnozowana jako użytkownicy okazjonalni, a pozostali jako użytkownicy problemowi lub uzależnieni. Respondenci wypełniali kwestionariusz zawierający pytania dotyczące używania narkotyków w ciągu ostatnich 12 miesięcy oraz zestaw 24 pytań stanowiących podstawę opracowania testu. Następnie był z nimi przeprowadzany, na podstawie szczegółowych wskazówek, wywiad, którego celem było określenie fazy używania przetworów konopi.

Wyniki. Analiza regresji logistycznej pozwoliła wybrać 8 pytań najlepiej różnicujących okazjonalnych i problemowych użytkowników marihuany. Odpowiedź twierdząca przynajmniej na 3 z tych pytań została uznana za wartość krytyczną testu. W całej grupie użytkowników marihuany czułość testu w tym punkcie wynosiła 0,81, a swoistość 0,88, natomiast w podgrupie nastolatków dla których marihuana była środkiem podstawowym parametry te wynosiły odpowiednio: 0,80 i 0,94. Moc predyktywna testu była wysoka również w grupach wyróżnionych ze względu na wiek i płeć.

Wnioski. Test PUM jest narzędziem trafnym i łatwym w użyciu. Może być przydatny w rozpoznawaniu problemowego używania przetworów konopi wśród dorastających. Jego upowszechnianie wymaga jednak sprawdzenia tego, w jaki sposób jest wykorzystywany w różnego typu placówkach.

Adres do korespondencji:
Dr Katarzyna Okulicz-Kozaryn
Zakład Psychologii i Promocji Zdrowia Psychicznego Instytutu Psychiatrii i Neurologii
ul. Sobieskiego 9, 02-957 Warszawa
e-mail: kokulicz@ipin.edu.pl