2009 zeszyt 2

Powrót do zeszytu

Tom 18, zeszyt 2

Artykuł oryginalny

Cechy osobowości związane z rozpoznaniem nadciśnienia tętniczego

Krzysztof Małyszczak1, Angelika Pyszel1, Andrzej Szuba1
1. Katedra i Klinika Psychiatrii AM we Wrocławiu
Postępy Psychiatrii i Neurologii 2009; 18 (2): 127-132
Słowa kluczowe: samoistne nadciśnienie tętnicze, aleksytymia, wrogość, neurotyzm, dostosowanie społeczne
Streszczenie

Cel. Oceny związku wybranych cech osobowości z nadciśnieniem tętniczym.
Metoda. W badaniu uczestniczyło 175 osób, w tym 84 osoby leczone stacjonarnie z rozpoznaniem nadciśnienia tętniczego samoistnego (52 mężczyzn i 32 kobiety) oraz 91 osób jako grupa kontrolna bez rozpoznania nadciśnienia tętniczego (56 mężczyzn i 35 kobiet). Zastosowano następujące narzędzia: Skalę wrogości Cooka-Medleya (CMHS), Skalę aleksytymii Toronto (TAS-20), Kwestionariusz aleksytymii Bermonda-Vorsta (BVAQ), Skalę dostosowania społecznego Marlowa-Crowna (MCSDS), Kwestionariusz osobowości Eysencka (EPQ-R), Kwestionariusz ogólnego zdrowia Goldberga (GHQ-30) i Inwentarz objawów SCL-90-R.
Wyniki. Analiza czynnikowa ujawniła 4 czynniki związane z nadciśnieniem Pierwszy z nich odzwierciedla nasilenie objawówpsycho-patologicznych (GHQ, SCL-90-R), znalazły się w nim także cechy osobowości: neurotyzm i aleksytymia (TAS-TIU). Drugi czynnik zawiera skalę dostosowania społecznego MCSDS, oraz skalę kłamstwa z kwestionariusza Eysencka. Trzeci czynnik zawiera skalę psychotyzmu i sztuczną skalę Alex3-2. Czwarty czynnik zawiera jedynie wartość BMI.
Wnioski. Cechy osobowości wykazują słaby, ale statystycznie znamienny związek z rozpoznaniem nadciśnienia tętniczego. Neurotyzm i aleksytymia powiązane są z nasileniem objawów lękowo-depresyjnych, ich związek z nadciśnieniem wynika prawdopodobnie ze stanu choroby somatycznej. Dostosowanie społeczne i wyniki w skali kłamstwa nie są powiązane z nasileniem objawów i można przypuszczać, że są predyktorami nadciśnienia tętniczego.

Adres do korespondencji:
Dr hab. Krzysztof Małyszczak
Katedra i Klinika Psychiatrii AM we Wrocławiu
ul. Pasteura 10, 50-367 Wrocław
tel. 71 7766 295
e-mail: durlik@life.pl