2013 zeszyt 2

Powrót do zeszytu

Tom 22, zeszyt 2

Artykuł oryginalny

Skłonność do martwienia się, przekonania o martwieniu się a osobowość – analiza wzajemnych zależności i różnic płciowych

Andrzej Solarz1,2, Konrad Janowski3
1. Katedra Psychologii Osobowości, Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, Lublin
2. Ośrodek Terapii w Środowisku, I Klinika Psychiatryczna, Instytut Psychiatrii i Neurologii, Warszawa
3. Wydział Psychologii, Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania, Warszawa
Postępy Psychiatrii i Neurologii 2013; 22(2): 103-112
Słowa kluczowe: martwienie się, przekonania o martwieniu się, cechy osobowości
Streszczenie

Cel. Poszukiwanie związków pomiędzy cechami osobowości, przekonaniami o martwieniu się a nasileniem skłonności do martwienia się z uwzględnieniem różnic płciowych. Przebadano 115 osób - 53 kobiety i 62 mężczyzn (studenci uczelni wyższych).
Metoda. Kwestionariusz Oceny Martwienia się (PSWQ), Kwestionariusz Przekonań o Martwieniu się oraz Inwentarz Cech Osobowości NEO-PI-R.
Wyniki. Zarówno w grupie kobiet, jak i mężczyzn stwierdzono istnienie istotnych statystycznie dodatnich związków nasilenia skłonności do martwienia się z neurotycznością i jej składnikami oraz z samodyscypliną. Nasilenie skłonności do martwienia się korelowało ujemnie z ekstrawertycznością, towarzyskością, asertywnością, wartościami i kompetencjami u mężczyzn, lecz nie u kobiet. Nasilenie skłonności do martwienia się korelowało ujemnie z ustępliwością u kobiet, lecz nie u mężczyzn. Ponadto stwierdzono związki tej skłonności z przekonaniami na temat martwienia się, przy czym były one istotne statystycznie w grupie mężczyzn, lecz nie w grupie kobiet. Stwierdzono także istnienie różnic w nasileniu cech osobowości w trzech grupach o różnym poziomie skłonności do martwienia się: niskim, przeciętnym i wysokim.
Wnioski. Uzyskane wyniki mogą mieć implikacje praktyczne, w szczególności dla psychoterapii i poradnictwa prowadzonych wobec osób z problematycznym nasileniem skłonności do martwienia się. Jeżeli oddziaływania terapeutyczne zorientowane będą na modyfikację cech osobowościowych, to przedmiotem oddziaływań powinny się stać nieco odmienne cechy osobowościowe u kobiet niż u mężczyzn. Z kolei jeżeli oddziaływania terapeutyczne skoncentrowane będą na modyfikacji przekonań o martwieniu się, wówczas spodziewać się można pozytywnych efektów u mężczyzn, podczas gdy oddziaływania takie mogą być nieskuteczne w redukcji martwienia się u kobiet. Interpretując uzyskane wyniki, należy uwzględnić ograniczenia niniejszego badania i zachować ostrożność przy uogólnianiu wyników na całą populację.

Adres do korespondencji:
Mgr Andrzej Solarz
Ośrodek Terapii w Środowisku I Kliniki Psychiatrycznej Instytutu Psychiatrii i Neurologii
ul. Grottgera 25a, 00-785 Warszawa
tel. 22 84 18 728
e-mail: a.andrzejsolarz@gmail.com